Berichten

Japanse Duizendknoop in opmars

De Japanse Duizendknoop is recentelijk regelmatig in het nieuws. De tuinplant die zo’n honderd jaar geleden is geïntroduceerd in Europa zorgt een eeuw later voor grote problemen. De Japanse Duizendknoop heeft in Nederland geen natuurlijke vijanden en verspreidt en groeit ontzettend snel. Hierdoor is de plant ten opzichte van andere begroeiing in het voordeel en is de Japanse Duizendknoop gaan overheersen.

Naast aantasting van natuurwaarden is de omgevingsveiligheid hierdoor in het geding. De plant ondermijnt dijken, bruggen, spoorwegen en funderingen en beschadigt asfalt, riolering en kabels en leidingen. De wortels van de plant groeien ontzettend snel en diep waarbij ze infrastructuur beschadigen. In Nederland verspreidt de plant zich langs (spoor)wegen, paden en watergangen. Gemeente Amersfoort meldt een oppervlaktetoename van jaarlijks 15%. In Engeland is de Japanse Duizendknoop al langer een erkend probleem. De bestrijdingskosten zijn daar geraamd op £ 1,5 miljard. Daarin is de schade aan infrastructuur en vastgoed nog niet meegenomen.

 

De bestrijding van de Japanse Duizendknoop is haast onmogelijk. De plant heeft slechts één klein stuk van de wortel (minder dan één gram!) nodig om zich te vestigen. In de huidige aanpak van beheer, onderhoud en grondstromen wordt nog onvoldoende rekening gehouden met de aanwezigheid en verspreiding van de Japanse Duizendknoop. Door de snelle verspreiding én groei van de plant (tot wel vier meter in één seizoen) volstaat een eenzijdige aanpak niet en is een gebiedsgerichte aanpak vereist.

Een succesvolle aanpak bestaat uit het voorkomen en beheersen van verspreiding van de plant. Dit kan onder andere door sturing op grondstromen en instructies voor beheer en onderhoud met alle betrokken partijen. Denk daarbij aan nutsbedrijven, waterschappen, gemeenten, provincies, groenbedrijven (etc.).

Bij het in beeld brengen van de verspreiding, opstellen van beheerplannen en afstemmen met alle betrokken partijen kan Geofoxx met een ervaren team (met kennis en ervaring op het gebied van ecologie, grondstromensturing, omgevingsbeleid, gezondheid en veiligheid) ondersteunen. We adviseren over de aanpak van invasieve exoten zoals de Japanse Duizendknoop en kijken daarbij ook naar de borging daarvan in de Omgevingsvisie (omgevingswet 2019).

Benieuwd naar het voorkomen van de Japanse Duizendknoop (of ander invasieve exoten) in uw beheergebied/omgeving? Neem contact op met Jelle Faber of Odile Rutten.

 

Sessie Bodembreed 2016 positief verlopen!

Afgelopen Bodembreed stond voor ons in het teken van de integrale benadering. In de LEF-sessie die wij organiseerden hebben we deze integraliteit centraal gezet. Het onderwerp is niet nieuw. In één van de andere sessies werd scherp opgemerkt: ‘we roepen al jaren om integraliteit, en elk jaar komen we weer bij elkaar om te constateren dat het niet is gelukt?’. Dit neemt niet weg dat het onderwerp steeds relevanter wordt (zie het belang in de Omgevingswet, STRONG en het Convenant bodem en ondergrond 2016-2020), hetgeen tevens blijkt uit het programma ‘Nu al eenvoudig beter’ en het organiseren van veel bijeenkomsten, waaronder de Schakeldag, waarmee het ministerie van infrastructuur en Milieu, in het kader van de op handen zijnde Omgevingswet, initiatieven stimuleert, gericht op een integrale benadering. Daarnaast laat het vooral zien dat de integrale benadering gepaard gaat met uitdagingen. In een World Café setting zijn we met een groep van 20 enthousiaste deelnemers ingegaan op de factoren die een rol spelen in de (on)haalbaarheid en (on)mogelijkheden van de integrale benadering. In drie ronden werden kennis, ideeën en ervaringen gedeeld.

Het besef dat vraagstukken in de huidige tijd dusdanig complex zijn dat een integrale benadering nodig is om tot de juiste invulling/antwoorden te komen is bij een ieder wel aanwezig. Hoe hier het beste invulling aan kan worden gegeven, zodanig dat het resulteert in een win-win situatie, bleek voor velen best lastig. Qua inhoudelijke invulling lopen veel ondersteunende initiatieven, zoals het project ‘Handvatten voor het omgevingsplan” van de VNG.

De procesmatige invulling is nog enigszins onderbelicht. Met name de korte termijn benadering vanuit politiek/bestuurlijk oogpunt in relatie tot de toch vaak lange(re) termijn, benodigd voor integrale processen en een daadwerkelijk duurzame benadering van de fysieke leefomgeving (het feitelijke doel van de Omgevingswet) vraagt en verdient nog veel aandacht. Dit is iets waar we graag gezamenlijk met u op een zinnige manier invulling aan willen geven!

presentatie omgevingswet

Presentatie Omgevingswet door Geofoxx en Buro Waalbrug

De medewerkers van de gemeenten Alphen-Chaam, Baarle-Nassau en Gilze en Rijen werken vanaf 1 januari 2016 samen in één ambtelijke organisatie: de ABG-organisatie. Dènes Jansen (Buro Waalbrug) en Martijn van der Made (Geofoxx) gaven gisteren voor een groep medewerkers van de ABG Gemeenten een presentatie over de Omgevingswet.

Geofoxx en Buro Waalbrug versterken elkaar door hun expertises op het gebied van milieu enerzijds en de kennis en ervaring met betrekking tot planologie en stedenbouw anderzijds te combineren. Tijdens de presentatie stond de vraag centraal of de Omgevingswet inderdaad “de grootste wetgevingsoperatie sinds de vernieuwing van de grondwet in 1848 is” of dat het simpelweg een stelselherziening van het bestaande omgevingsrecht is.

Bij dergelijke bijeenkomsten is het ons doel om gemeenten vroegtijdig de consequenties van de nieuwe wet in te laten zien. Dit houdt niet alleen een wijziging van de wet- en regelgeving in, maar evenzo een cultuurverandering voor zowel bestuursorganen als initiatiefnemers.

presentatie omgevingswet

Het Bodemconvenant 2016-2020

De wet- en regelgeving op het gebied van de fysieke leefomgeving is volop in beweging, wat in 2018 zal resulteren in één integrale wet: de Omgevingswet. ‘Bodem’ doorloopt hierin een apart beleidsontwikkelingstraject alvorens ingevoegd te worden. Naast STRONG (Structuurvisie Ondergrond) wordt dit vormgegeven in het Convenant bodem en ondergrond, waarin de afspraken tussen het Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen vastgelegd zijn voor de periode 2016-2020.

Het Convenant weerspiegelt het veranderende bodemwerkveld. Voor Geofoxx is dit al langer punt van aandacht. Maatschappelijke vraagstukken zijn hierbij het uitgangspunt, wat precies in lijn is met de afspraken in het Convenant.

Kijkend naar onze eigen “definitie” van het werkveld Bodem, “de basis voor onze natuurlijke omgeving waarin voedsel- en drinkwaterveiligheid, integrale kwaliteit en economische waarde(creatie) centraal staan” zien wij tal van aanknopingspunten waarop Geofoxx vanuit bestaande en nieuwe bodemexpertise, maar ook in combinatie met onze kennis/collega’s vanuit andere kennisgebieden een leidende rol kan en wil spelen. Enkele voorbeelden hiervan zijn:

Nieuwe verontreinigingen

Geofoxx is al enkele jaren intensief bezig met onderzoek naar het gedrag, de verspreiding en risico’s van antibiotica en heeft haar eigen onderbouwde beeld bij de potentiele risico’s van ziekteverwekkers.

Stortplaatsen

Hernieuwde aandacht voor de oude stortplaatsen waarbij naast bevordering van natuurlijke zuivering (onder meer Green Deals), tevens herontwikkeling en zelfs “mining” tot de oplossingen behoort. Geofoxx gaat hierin participeren.

Nazorg

Nazorg (efficiënt omgaan met restverontreiniging) moet een doel dienen en, waar mogelijk en gewenst, eindig zijn. Geofoxx heeft enkele jaren geleden aan de wieg gestaan van gemeentelijk beleid en ziet potentie dit opnieuw voor het voetlicht te brengen.

Geofoxx speelt ook zeer proactief in op recente maatschappelijke issues, zoals blijkt uit ons landelijke projectteam ‘drugsafval’. Dit resulteert onder meer in een pilotonderzoek voor de provincie Noord-Brabant ter bepaling van het gedrag van druggerelateerde stoffen in de bodem met als uiteindelijk doel te komen tot beter onderbouwd (sanerings)beleid.

Geofoxx is vanzelfsprekend gaarne bereid nadere informatie met u te delen.

Neem hiervoor contact op met: Jeroen Oosterwegel, Gonnie Apeldoorn of René Vreugdenhil.

Gezondheid en veiligheid in de Omgevingswet

Een gezonde en veilige omgeving. Eén van de expertise-gebieden van Geofoxx.
Vanuit medisch milieukundig perspectief is onze senior adviseur Veiligheid en Gezondheid dr. Sven Evertz nauw betrokken bij de ontwikkelingen binnen dit gebied. Eén van de onderwerpen is bijvoorbeeld de Omgevingswet.

“Gezondheid en Milieu, twee thema’s die fundamenteel gekoppeld zijn maar die in de praktijk echter vaak ontkoppeld zijn. Dat leidt tot veel onduidelijkheid en onnodige discussies. Mede daarom geven wij nu al vorm aan de vertaalslag tussen de werkvelden gezondheid en milieu en hebben wij ook een duidelijke visie daarop voor zowel regionale overheden als voor bedrijven.”

Naar verwachting treedt in 2018 deze Omgevingswet in werking. Tientallen wetten en besluiten op het gebied van de fysieke leefomgeving zullen worden geïntegreerd, waarmee een behoorlijke efficiëntieslag gemaakt kan worden bij de uitvoering. Daartoe zijn vier algemene maatregelen van bestuur (AMvb’s) in de maak.

Naar aanleiding van een recent RIVM rapport (“Gezondheid en Veiligheid in de Omgevingswet – doelen, normen en afwegingen bij de kwaliteit van de leefomgeving”) concludeert Sven:
“De Omgevingswet biedt geweldige kansen om een aantal V&G thema’s nu eindelijk eens integraal aan te pakken. Gezondheid & Veiligheid vormt één van de centrale pijlers van milieubeleid. Een kennisgebied dat in het verleden vaak uit beeld verdween in een woud van regels en normen.
Inhoudelijke kennis en expertise op V&G gebied is een “must” om de vertaalslag van beleid naar praktijk te kunnen maken. Wij houden de ontwikkelingen nauwlettend in de gaten en zullen deze vertaalslag naar bedrijf en burger praktische en deskundig vorm geven. Daarnaast denken wij mee aan de aanpak en beoordeling van nieuwe risico’s”.

Ondanks alle milieubeleids-inspanningen in het verleden, is bijna 6% van de ziektelast toe te schrijven aan specifieke omgevingsfactoren (o.a. fijn stof en geluidbelasting). Eén van de speerpunten binnen het kennisgebied Gezondheid en Veiligheid bij Geofoxx, richt zich op praktische en deskundige communicatie over gezondheidsrisico’s.

Geofoxx is gaarne bereid nadere informatie en voorbeeldprojecten met u te delen.

Contact: Sven Evertz – senior adviseur Veiligheid en Gezondheid / 013-458 21 61

Afbeelding: gedeelte van de kaft van het Hoofdrapport “Gezondheid en veiligheid in de Omgevingswet Doelen, normen en afwegingen bij de kwaliteit van de leefomgeving”

Portfolio Items