Tag Archief van: Bodem expertisegebied
Bodemrisicoanalyse
/in Kennisregister/door Roy PadbergBedrijven in Nederland gebruiken veel verschillende stoffen. Veruit de meeste van deze stoffen horen niet in de bodem thuis. Bij bedrijfsmatige activiteiten, waarbij het risico bestaat dat bodemverontreinigende stoffen in de bodem kunnen terechtkomen, moet een bedrijf zijn bodem hiertegen beschermen. Het uitvoeren van een bodemrisicoanalyse volgens het BBT-document Bodembescherming: combinaties van voorzieningen en maatregelen (BB-cvm, voorheen de Nederlandse Richtlijn Bodembescherming (NRB)) beschrijft of, en zo ja hoe, een bedrijf dit moet doen.
Het BB-cvm maakt het mogelijk om door toepassing van een combinatie van voorzieningen en maatregelen een verwaarloosbaar bodemrisico te waarborgen. De keuze is aan het bedrijf. Met alle keuzes wordt hetzelfde beschermingsniveau ‘verwaarloosbaar bodemrisico’ bereikt.
Geofoxx kan bodemrisicoanalyses volgens het BBT-document Bodembescherming (BB-cvm) uitvoeren. Een bodemrisicoanalyse geeft inzicht in het volgende:
- Welke bodembedreigende activiteiten er worden uitgevoerd;
- Welke combinatie van voorzieningen en maatregelen (cvm) er getroffen zijn en of deze leiden tot een verwaarloosbaar bodemrisico;
- Of er mogelijk met andere of minder ‘zware’ voorzieningen en een aanpassing van de maatregelen (specifieke zorgplicht) kan worden volstaan;
- Welke cvm er nog getroffen moeten worden om een verwaarloosbaar bodemrisico te realiseren. Ofwel het risico op bodemverontreiniging zoveel mogelijk te beperken.
Achtergrond en overgang van NRB naar Bal en BB-cvm
Met de komst van de Omgevingswet is besloten de Nederlandse Richtlijn Bodembescherming (NRB) op te nemen in de wetgeving, door in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) per activiteit de minimale bodembeschermende voorzieningen voor te schrijven. Het BBT-document Bodembescherming: combinaties van voorzieningen en maatregelen (BB-cvm) vervangt de NRB.
Het BB-cvm beschrijft, net als de NRB, per activiteit de gelijkwaardige combinaties van voorzieningen en maatregelen. De voorzieningen zijn – op enkele uitzonderingen na – overgenomen uit de NRB. De maatregelen zoals opgenomen in de NRB zijn – op enkele uitzonderingen na – niet beschreven in het BB-cvm maar vallen onder de specifieke zorgplicht voor bodem. In dat kader is een – niet limitatieve – opsomming van maatregelen in het kader van good housekeeping in het BB-cvm opgenomen. Dit zijn maatregelen die toegepast kunnen worden, maar niet voor elke activiteit relevant hoeven te zijn. Deze specifieke zorgplicht doet een beroep op de eigen verantwoordelijkheid van de initiatiefnemer.
Het beschermingsniveau wordt in het Bal omschreven als ‘de verontreiniging van de bodem met bodemverontreinigende stoffen wordt zoveel mogelijk voorkomen, waarbij herstel van de bodem redelijkerwijs mogelijk blijft’. Hiermee wordt hetzelfde beschermingsniveau bedoeld als in de NRB werd omschreven als ‘verwaarloosbaar bodemrisico’.
Contractvorming en -beheersing
/in Kennisregister/door GeofoxxGeofoxx stelt op en beoordeelt onder meer projectontwikkelingovereenkomsten, design & build overeenkomsten, aannemingsovereenkomsten, overeenkomsten tot afkoop en overname van aansprakelijkheden en samenwerkingsovereenkomsten inzake gebiedsgericht grondwaterbeheer.
In geval van discussie of geschillen omtrent een contract, bijvoorbeeld over meer- en minderwerk, biedt Geofoxx juridisch bijstand.
Waterbodemonderzoek
/in Kennisregister/door DHvVWerkzaamheden in of rondom watergangen beginnen vaak met een praktische vraag: wat ligt er op de bodem en wat kun je ermee?
Bij onderhoud, herinrichting of aanpassing van watergangen is inzicht nodig in de samenstelling en kwaliteit van de waterbodem. Waterbodemonderzoek brengt dit in beeld en helpt bij het bepalen van de mogelijkheden voor uitvoering, verwerking en hergebruik van vrijkomende bagger.
Bij Geofoxx bekijken we waterbodems niet als een los onderdeel van de leefomgeving. Waterbodem, grondwater en landbodem beïnvloeden elkaar voortdurend. Verontreinigingen houden zich immers niet aan de grenzen die in wet- en regelgeving worden gehanteerd. Daarom kijken we waar nodig naar het volledige systeem, zodat risico’s, kansen en maatregelen beter in beeld komen.
Wanneer is waterbodemonderzoek nodig?
Waterbodemonderzoek wordt vaak uitgevoerd bij:
- onderhoud van sloten, vijvers en watergangen;
- het dempen of verleggen van watergangen;
- verbreding of herinrichting van waterlopen;
- aanleg van bruggen, duikers en andere kunstwerken.
Het onderzoek geeft inzicht in zowel de opbouw als de milieuhygiënische kwaliteit van de waterbodem zodat een vergunningprocedure kan worden gestart en de planvorming efficiënt wordt voorbereid.
Wat onderzoeken we?
Afhankelijk van de vraag onderzoeken we onder andere:
- de dikte en opbouw van de sliblaag;
- de samenstelling van de waterbodem;
- de aanwezigheid van verontreinigende stoffen;
- de kwaliteit van vrijkomende bagger;
- mogelijkheden voor hergebruik of toepassing.
De onderzoeksstrategie wordt afgestemd op de werkzaamheden, de kenmerken van het gebied en de eisen die gelden voor de locatie.
Wat betekenen de resultaten?
De samenstelling en kwaliteit van de waterbodem bepaalt in belangrijke mate hoe vrijkomende bagger kan worden verwerkt, toegepast of hergebruikt.
Daarom kijken we niet alleen naar de aanwezigheid van stoffen, maar vooral naar de gevolgen voor uitvoering, vergunningen, grondstromen en kosten.
De resultaten geven antwoord op vragen zoals:
- Kan de bagger worden hergebruikt?
- Zijn er beperkingen voor toepassing?
- Welke regels zijn van toepassing?
- Zijn aanvullende maatregelen nodig tijdens de uitvoering?
Wanneer de situatie daarom vraagt, betrekken we ook de relatie met grondwater en omliggende bodem. Zo ontstaat een completer beeld van de milieuhygiënische situatie en de mogelijke effecten van werkzaamheden.
Van onderzoek naar uitvoering
Waterbodemonderzoek vormt vaak de basis voor keuzes tijdens ontwerp en uitvoering.
Door vroeg inzicht te krijgen in de kwaliteit van de waterbodem kunnen werkzaamheden efficiënter worden voorbereid en kunnen kansen voor hergebruik beter worden benut.
Daarbij kijken we niet alleen naar wet- en regelgeving, maar ook naar praktische uitvoerbaarheid, kosten en duurzaamheid. Zo ontstaat een oplossing die past bij zowel het project als de leefomgeving.
Grondradar
/in Kennisregister/door GeofoxxMaak onzichtbaar zichtbaar! Dat is de grote kracht van geofysica en grondradar, een belangrijke expertise van Geofoxx.
De bodem wordt steeds voller en er zijn steeds meer werkzaamheden die plaatsvinden in de bodem. Denk daarbij aan een rioolreconstructie, bodemonderzoek of het aanleggen van een nieuwe kabel.
Een aantal situaties kunnen het werken in en op de bodem beïnvloeden. Zo is het mogelijk dat er onder een wegdek holle ruimtes zijn ontstaan of zit ondergrondse infra of een boomwortel “in de weg”. Dit zorgt tijdens het werken in de bodem voor vertraging of misschien zelfs gevaarlijke situaties. Daarom is informatie nodig over de ondergrond. Met behulp van de grondradar brengen wij die informatie in kaart.
Grondradar is een geofysische meetmethode die gebruik maakt van elektromagnetische signalen die de bodem in worden gestuurd. Het signaal reflecteert op afwijkingen in de bodem. De bodemopbouw en de (diepte)ligging van de aanwezige materialen/objecten worden hiermee in beeld gebracht. De verzamelde data in het veld wordt vervolgens omgezet tot een 2D kaart of een 3D visualisatie.
Er zijn diverse toepassingen waar wij met grondradar onderzoek naar doen. Klik op de link hieronder om naar de interactieve pagina te gaan:
- Kabels en leidingen detecteren
- Bodemonderzoek ondersteunen
- Vrijgave van boorpunten
- Asfalt en fundatiediktes bepalen
Een van de grootste voordelen van het inzetten van grondradar is dat het snel een relatief groot gebied in kaart brengt zonder dat daar graafwerkzaamheden zoals proefsleuven voor nodig zijn. Hierdoor is het mogelijk om te anticiperen op situaties die visueel vanaf de oppervlakte niet zichtbaar zijn.
Onze jaren lange ervaring met deze onderzoekstechniek zorgt ervoor dat we de grondradar voor allerlei toepassingen kunnen inzetten en hiermee waardevolle inzichten bieden voor diverse projecten.
Bodemenergie
/in Kennisregister/door DHvVDe bodem kan op verschillende manieren worden benut voor onze energievoorziening. Eén van de meest voorkomende is het gebruik van de bodem voor warmte en koude opslag (om gebouwen te kunnen verwarmen of af te koelen). Bij de zogenaamde WKO-systemen wordt water, opgepompt uit een koude of warme bron, na opwarming of afkoeling (afhankelijk van de behoefte), in respectievelijk de warme of koude bron in de bodem terug geïnfiltreerd. Een goed inzicht in de bodem en een valide model (WKO systemen gaan vaak tot een diepte van 200 á 300 meter) zijn essentieel om een inschatting te maken van realistische rendementen en beïnvloeding van WKO-systemen in de omgeving te voorkomen.
Hergebruiksonderzoek
/in Kennisregister/door DHvVGeofoxx is dé specialist bij vraagstukken omtrent het duurzaam omgaan met grond, baggerspecie en bouwstoffen. Wij hebben uitgebreide ervaring op het gebied van het bemonsteren, keuren en afgeven van erkende kwaliteitsverklaringen van diverse materialen. Het kan hier bijvoorbeeld gaan om een partijkeuring, waterbodemonderzoek of asfaltonderzoek. Desgewenst worden ook andere eigenschappen van het materiaal bepaald, zoals de geschiktheid van grond als teelaarde of klei bij dijkversterking.
Tevens voeren wij, bij grootschalige projecten waarbij grond, baggerspecie en bouwstoffen vrijkomen en/of worden toegepast, het beheer van de diverse informatiedragers. Deze informatie omvat onder andere keuringsrapporten, meldingen aan het bevoegde gezag, toepassingsvoorwaarden, procesinformatie, hoeveelheden etc. Het doel is het creëren van transparantie in de logistiek, zodat informatie traceerbaar is, kosten kunnen worden bespaard en duurzame meerwaarde kan worden gerealiseerd in de uitvoering van het project. Hierbij wordt tevens aandacht besteed aan de relevante wetgevingsaspecten, zowel op nationaal als op Europees niveau.
CROW 400
/in Kennisregister/door GeofoxxBij werkzaamheden in de bodem, bijvoorbeeld aan de ondergrondse infrastructuur, is veilig werken van groot belang. Zo kunnen medewerkers bijvoorbeeld in contact komen met verontreinigde grond. CROW bracht op 7 november 2023 een herdruk uit van de CROW-publicatie 400 ‘Werken in en met verontreinigde bodem’. CROW-publicatie 400 presenteert een systematiek voor het bepalen van veiligheids- en gezondheidsrisico’s en de bijbehorende beschermende maatregelen die past bij de huidige praktijk. De richtlijn is een herziening en samenvoeging van de oude publicaties ‘Werken in of met verontreinigde grond’ (CROW 132) en ‘Kabels en leidingen in verontreinigde bodem’ (CROW 307). Wij hebben een ruime ervaring op het gebied van veilig en zorgvuldig werken aan ondergrondse infrastructuur en staan onze opdrachtgevers bij met zowel de onderzoekstechnische aspecten, als met het geven van adviezen en het geven van cursussen.
Preventie van bodemverontreiniging
/in Kennisregister/door DHvVVoorkomen is beter (gezonder voor mens en dier, praktischer en goedkoper) dan genezen. Dit geldt in hoge mate voor bodemverontreiniging. Zeker nu het voorkomen van bodemverontreiniging (het treffen van de hiertoe benodigde maatregelen) en het wegnemen van nieuwe verontreiniging weinig vrijblijvend in de Wet bodembescherming, in het zogenaamde Zorgplicht artikel, is opgenomen. Expertise die zich met deze preventiekant bezig houdt, vaak als onderdeel van bedrijfsadvisering, noemt men ook wel milieumanagement. Relevante onderdelen van deze advisering zijn bedrijfs(keten)analyse, ondersteuning bij aanvraag en onderhoud van de milieuvergunning (license to operate), in de context van de Wet milieubeheer (Wm) en/of het Activiteitenbesluit. Als ondernemers met verstand van milieuzaken, kennen wij het belang van het bewaken van het primaire (bedrijfs)proces. Derhalve is onze advisering en dienstverlening op dit vlak sterk gericht op het ondersteunen van onze clientèle uit MKB en industrie.
Dankzij de wisselwerking en korte lijnen tussen onze verschillende expertisegebieden, onze ervarenheid en deskundigheid met alle aspecten van bodemverontreiniging, en ons begrip van (het belang van) de context van het vraagstuk, zijn wij hier de ideale partner voor zinnig onderzoek en advies over het (voorkomen van en omgaan met) bodemverontreiniging, en over de strategische, (bedrijfs)economische, juridische, perceptieve en communicatieve afwegingen.
Bodemsanering
/in Bodem, Kennisregister/door DHvVDe belangrijkste vraag bij een bodemverontreiniging is: wat betekent de verontreiniging voor het huidige of toekomstige gebruik van de locatie? Een bodemverontreiniging betekent niet automatisch dat alle verontreinigde grond of grondwater moet worden verwijderd.
Bodemsanering draait om het beheersen, verminderen of verwijderen van risico’s die ontstaan door verontreinigingen in de bodem of het grondwater. Welke aanpak het meest geschikt is, hangt af van de aard van de verontreiniging, de locatie en de functie die de bodem moet vervullen.
Wanneer is bodemsanering nodig?
Bodemsanering kan nodig zijn wanneer:
- sprake is van risico’s voor mens of milieu;
- een locatie wordt herontwikkeld;
- woningbouw wordt gerealiseerd;
- werkzaamheden een verontreiniging kunnen verspreiden;
- vergunningen of regelgeving maatregelen vereisen;
- een verontreiniging het gewenste gebruik van een locatie belemmert.
De oplossing verschilt per situatie. Soms is verwijdering van verontreinigde grond noodzakelijk. In andere gevallen kan een verontreiniging veilig worden beheerd of afgeschermd.
Welke mogelijkheden zijn er?
Een saneringsaanpak kan bestaan uit:
- het ontgraven en afvoeren van verontreinigde grond;
- het reinigen van grond of grondwater;
- het isoleren van een verontreiniging;
- het beheersen van verspreidingsrisico’s;
- het combineren van sanering met bouw- of infraprojecten.
De keuze hangt af van technische mogelijkheden, wet- en regelgeving, uitvoerbaarheid, duurzaamheid en kosten.
Van onderzoek naar uitvoering
Een goede sanering begint met inzicht in de verontreinigingssituatie.
Daarom vormen historisch onderzoek, verkennend bodemonderzoek en nader bodemonderzoek vaak de basis voor het bepalen van een geschikte aanpak. Vervolgens beoordelen we welke maatregelen nodig zijn en hoe deze kunnen worden gecombineerd met de plannen voor de locatie.
Daarbij kijken we niet alleen naar de verontreiniging zelf, maar ook naar de functie die de bodem moet vervullen.
Begeleiding tijdens het hele traject
Bodemsanering vraagt vaak om een combinatie van onderzoek, vergunningen, meldingen, voorbereiding en uitvoering.
Geofoxx ondersteunt opdrachtgevers onder andere bij:
- saneringsplannen;
- meldingen en vergunningprocedures;
- bestekken en uitvoeringsvoorbereiding;
- milieukundige begeleiding;
- directievoering en toezicht;
- evaluatie en nazorg.
Zo ontstaat een saneringsaanpak die aansluit bij de locatie, de ontwikkeling en het gewenste eindresultaat.
Een geschikte bodem als uitgangspunt
Het doel van een sanering is niet altijd een volledig schone bodem. Het doel is een bodem die veilig gebruikt kan worden voor de functie die zij moet vervullen.
Door risico’s, gebruiksdoelen en praktische mogelijkheden samen te beoordelen, ontstaat een oplossing die werkt voor zowel de locatie als de leefomgeving.